Mặt nạ Samurai

Mempo là tên gọi của một Samurai khi anh ta đeo mặt nạ lên và chuẩn bị lao vào trận chiến. Chúng được thiết kế để bảo vệ toàn bộ khuôn mặt khỏi những đòn chí mạng của đối thủ.

Mỗi võ sĩ đạo sẽ có một chiếc mặt nạ riêng được các nghệ nhân chế tác theo sở thích và tính cách của mỗi người, điều này tạo nên nét độc đáo riêng cho mỗi vị tướng.

Nếu có cơ hội đến với đất nước Nhật Bản các bạn du học sinh, phái cử kỹ năng đặc định hay trải nghiệm để biết tại sao đây được đánh giá là loại mặt nạ nổi tiếng nhất tại Nhật.

Tổng hợp 13 chiếc mặt nạ truyền thống Nhật Bản

Mặt nạ Kendo

Kendo có nghĩa là con đường của kiếm và là tên của một môn thể thao ở Nhật Bản – Kendo. Đây là môn thể thao đối kháng với kiếm tre và áo giáp bảo vệ. Mặt nạ Tengu Nhật Bản là một phần không thể thiếu của đấu kiếm. Một điều đặc biệt là chiếc mặt nạ này có nghĩa là "dành cho nam giới" mặc dù kendo không giới hạn cho cả nam và nữ.

Chức năng của mặt nạ Tengu là bảo vệ cổ họng khỏi những nhát chém thẳng của kiếm và được gắn vào phần giáp vai cho bộ giáp bên dưới.

Mặt nạ lễ hội

Tại các lễ hội diễn ra trên khắp Nhật Bản, các công ty du lịch thường bán những chiếc mặt nạ với nhiều hình dạng nhân vật hoạt hình, thần thoại. Chúng được thiết kế với kích cỡ phù hợp với trẻ em nên người ta thường đeo bên hông hoặc sau đầu.

Những chiếc mặt nạ này giúp trẻ em cũng như người lớn hóa thân thành những nhân vật yêu thích như cô nàng Geisha, Pikachu, siêu nhân Gao… bé sẽ cảm thấy rất vui khi được thay đổi bản thân một chút cho phù hợp với môi trường và không khí lễ hội sôi động.

Mặt nạ Hyottoko

Có rất nhiều biến thể của hyottoko, nhưng chúng đều có một điểm chung là đều gây ấn tượng thú vị:

  • Một số có một mắt nhỏ hơn mắt kia.
  • Nhiều người có miệng cong và xếch.
  • Một số có đầu và má hóp.
  • Khi đeo mặt nạ Hyottoko thường là mặt nạ cấn vào má.
  • Những chiếc mặt nạ hài hước của Hyottoko rất nổi tiếng vì chúng hoạt động như những chú hề trong điệu nhảy dengaku và lễ hội.

Tổng hợp 13 chiếc mặt nạ truyền thống Nhật Bản

Người ta tin rằng cái tên "hyottoko" xuất phát từ từ "Hyottoko", có nghĩa là "hiroko 火" trong tiếng Nhật, vì nó được dùng để thổi lửa trên bếp tre. Hơn nữa, người ta nói rằng cái tên “hyottoko” bắt nguồn từ những cái tên “youtoku ひ ょ う” và “aoko う ん と” trong văn hóa dân gian của vùng Tohoku.

Hình dạng của mặt nạ hyottoko bắt nguồn từ mặt nạ “usobuki no men う そ” được sử dụng trong nhà hát kyogen. Loại mặt nạ với đôi mắt tròn và miệng lồi này được hoàn thiện vào thời Muromachi (1336-1573) và được lưu truyền cho đến ngày nay.

Mặt nạ Okame

Đây là loại mặt nạ lâu đời nhất và được cho là một trong những mặt nạ nổi tiếng tại lễ hội Nhật Bản, được coi là biểu tượng của sự may mắn. Mặt nạ Okame còn được biết đến với nhiều tên gọi khác như “nữ thần má hồng” hay “khuôn trăng đầy đặn”.

Trong quá khứ, cô được mệnh danh là nữ thần của hôn nhân, sinh con và học hành, hòa hợp hay tìm việc làm. Okame cũng là một ví dụ về người vợ hoàn hảo vì cô ấy thà chết chứ không để người khác biết mình thông minh hơn chồng.

Mặt nạ quỷ Oni

Mặt nạ Oni thoạt nhìn giống Tengu nhưng có chiếc mũi nhỏ hơn nhiều và là hai nhân vật hoàn toàn khác nhau. Chúng đều rất phổ biến trong truyện dân gian Nhật Bản. Mặt nạ quỷ có nhiều hình thù khác nhau, từ ngộ nghĩnh, vui nhộn cho đến cực kỳ dữ tợn và đáng sợ.

Vào các mùa lễ hội ở các vùng nông thôn Nhật Bản, người dân thường đeo những chiếc mặt nạ ma quỷ này để chạy nhảy khắp đường phố và làm trò nghịch ngợm. Đặc biệt vào ngày Setsubun, cha mẹ sẽ đeo mặt nạ quỷ Oni để dọa lũ trẻ và lũ trẻ sẽ tìm cách xua đuổi quỷ bằng cách ném đậu vào chúng.

Hannya

Giống như Oni, Hanya là những nữ quỷ có sừng trên đầu, loại mặt nạ này được sử dụng trong các vở kịch Noh truyền thống như Aoi no Ue và Dojoji, miêu tả một người phụ nữ ghen tuông mù quáng và oán giận, đã trở thành một phần đặc trưng của nhà hát Nhật Bản.

Mặt nạ Noh

Mặt nạ Noh được gọi là "Omote" (nghĩa đen là "khuôn mặt") là đạo cụ rất quan trọng để Noh được liệt vào dạng kịch mặt nạ. Các tài liệu còn sót lại từ thời Momoyama chỉ ra khoảng 60 chiếc mặt nạ cho hơn 200 nhân vật trong 250 vở kịch được liệt kê, đây là kiểu mẫu cho tất cả các loại mặt nạ nổi tiếng tại lễ hội Nhật Bản được sử dụng ngày nay.

Nhiều cách phân loại liệt kê mặt nạ theo các tuyến nhân vật trong vở kịch, phổ biến nhất là phân thành 5 loại: thần, nam, nữ, điên (dị) và quỷ.

Omote được phân loại như sau:

  • Loại mặt nạ chỉ dùng trong các vở kịch có tên là Okina, được biểu diễn để chào đón năm mới hoặc trong các dịp đặc biệt. Đây là loại kịch nghi lễ bắt nguồn từ sarugaku, loại hình cổ điển của kịch Noh, ra đời vào cuối triều đại Heian (thế kỷ 12). Nó có trước bất kỳ mặt nạ Noh nào.
  • Mặt nạ dành cho người già được gọi là Jo-men (mặt nạ Jo). Chúng có nhiều loại khác nhau, bao gồm Ko-jo, Asakura-jo, Sanko-jo và Warai-jo, được phân biệt bằng mái tóc và thường được các diễn viên kỳ cựu sử dụng trong phần đầu của vở kịch, được gọi là Waki-no (thần) hoặc Shura -no (chiến binh), họ xuất hiện như những linh hồn.

Mặt nạ Ultraman

Trong những năm 1970, những anh hùng đeo mặt nạ chiến đấu với những kẻ ác là chủ đề thường xuyên trên phim truyền hình Nhật Bản. Ví dụ như Ultraman hay Kamen Rider, những nhân vật này đã đi vào tiềm thức của trẻ em Nhật Bản với nhiều ấn tượng khó quên.

Namahage

Lễ Namahage là một phong tục dân gian ở làng Oga, tỉnh Akita. Vào buổi lễ này, những thanh niên của làng Oga sẽ đeo những chiếc mặt nạ này đi khắp xóm để dọa trẻ con xem có đứa nào quấy khóc, có đứa nào lười biếng không.

Những người này được coi là những vị thần đội lốt ma quỷ đến để xua đuổi tai họa, mang lại may mắn, sức khỏe và nguồn lương thực dồi dào từ núi cao, biển cả để chào đón năm mới.

Đây là một truyền thống văn hóa địa phương kỳ lạ nhưng hấp dẫn và đã trở thành một bản sắc của thị trấn đến mức bạn có thể tìm thấy mặt nạ Namahage ở hầu hết các khu phố và cửa hàng.

Mặt nạ Kappa

Kappa là những yêu quái nhỏ sống ở sông tại Nhật Bản. Chúng thường xuyên tấn công những người đang tắm hoặc bơi ở đây và thích thách thức các võ sĩ sumo. Kappa là một loại mặt nạ tương đối hiếm.

Kitsune

Kitsune là chiếc mặt nạ thường được sử dụng tại các lễ hội Thần đạo hoặc bởi những người tham dự lễ hội. Chiếc mặt nạ này có hình dạng giống một con cáo.

Trong lịch sử, cáo thường được miêu tả là loài động vật có thể thay đổi hình dạng. Cáo cũng là sứ giả của Inari, vị thần tượng trưng cho lúa gạo, thương mại và thịnh vượng. Vì vậy, mặt nạ Kitsune là một phần quan trọng và không thể thiếu trong các lễ hội của các vị thần này.

Mặt nạ Tengu

Với vẻ ngoài khá dữ dằn và đáng sợ cùng chiếc mũi to ngộ nghĩnh, những chiếc mặt nạ Tengu được rất nhiều trẻ em Nhật Bản yêu thích. Hầu hết Tengu được miêu tả là một sinh vật thần thoại có cánh và chiếc mũi dài. Tengu cũng được phân thành hai loại dựa trên thần thoại Nhật Bản.

Tengu có kích thước khổng lồ giống như Doryo, một vị thần cư ngụ trên ngọn núi linh thiêng ở Kanagawa. Những Tengu nhỏ hơn khác, như quạ được coi là người bảo vệ ninja vì sức mạnh ma thuật của chúng. Tengu nhỏ thường có ác cảm với con người và có xu hướng phạm tội.

Nhật Bản thật sự là một đất nước rất thú vị, nếu có cơ hội đến đây đừng ngần ngại mà hãy để bản thân trải nghiệm những mặt nạ nổi tiếng tại lễ hội Nhật Bản, thú vị lắm đó!